Kripto Para Hukuku ve Nitelikli Dolandırıcılık

Kripto Paraların Gelişimi

Teknolojik gelişmeler ile birlikte paranın fiziksel olarak kullanımının azalması, transfer sistemlerinin ve gereksinimlerin artması sebebiyle, ilk olarak kripto para olarak çıkarılan ve zamanla ödeme sistemi haline de gelen Bitcoin sanal para birimlerinin öncüsü niteliğindedir.

Bitcoin’in zaman içerisinde tüm dünya tarafından kabul edilir hale gelmesi ve ödeme yöntemi olarak kullanılmasıyla birlikte, değeri katlanarak artmış ve binlerce yeni kripto para birimi piyasaya sürülmeye başlanmış, bu yeni sanal paralar da bazı platformlarda satışa sunulur hale gelmiştir.

Manipülasyona Açık Olması

Hızlı değer kazanması ve insanların sanal paralara ilgisinin artması dolayısıyla her gün birçok yeni kripto para piyasaya sürülmekte ve bazı sorunlara çözüm sunmayı vaat etmektedir. Hatta belirli bir sorunun çözümünü vaat etmese dahi bazı şaka coini olarak adlandırılan (örn. Doge Coin) sanal para birimlerinin tanınan ve zengin kişiler tarafından manipülasyon yapılmak suretiyle değerlerinde fahiş bir oynaklığa sebebiyet verilmekte, böylelikle yatırımcılar zarara uğratılabilmektedir.

Türkiye’de Kripto Paranın Ödeme Yöntemi Olarak Kullanılamaması

Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası Tarafından hazırlanan, 16 Nisan 2021 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanan ve 30 Nisan 2021 tarihinde yürürlüğe girmiş bulunan Ödemelerde Kripto Varlıkların Kullanılmamasına Dair Yönetmelik uyarınca kripto paranın tanımına yer verilerek, kripto paraların ödemelerde doğrudan veya dolaylı olarak kullanılması yasaklanmış bulunmaktadır.

Yönetmeliğin 3’üncü madde 1. fıkrasına göre kripto paranın tanımı şu şekilde yapılmıştır. “Bu yönetmeliğin uygulanmasında kripto varlık, dağıtık defter teknolojisi veya benzer bir teknoloji kullanılarak sanal olarak oluşturulup dijital ağlar üzerinden dağıtımı yapılan, ancak itibari para, kaydi para elektronik para, ödeme aracı, menkul kıymet veya diğer sermaye piyasası aracı olarak nitelendirilmeyen gayri maddi varlıkları ifade eder.” Böylelikle kripto paralar üzerinde coin (madeni para) veya token (jeton) gibi farklı isimlendirilen varlıkların tanımlanması yoluna gidilmiştir.

Kripto Para Dolandırıcılığı

Yatırımcıların belirli dönemlerde yüksek kazançlar elde etmesi ve bu hızlı artışlardan neredeyse tüm toplumun haberdar olmasıyla, yeni yatırımcılar kripto para piyasasına girmekte ve her geçen gün yeni sanal para birimleri çıkarılmaktadır. Yatırımcılara yüksek kazanç oranı sağlayacakları, yeni bir sistem geliştirdikleri, belirli bir sorunu çözecekleri veya bazı kripto para borsalarında işlem göreceklerini vaat ederek yatırım yapmaları sağlanmaktadır.

Son dönemlerde Türkiye’de bu tarz dolandırıcılık yöntemlerinde artış bulunmaktadır. Çeşitli seminerler ve toplantılar düzenlenerek yeni geliştirdikleri sistemin tanıtımı yapılarak veya internet sitelerinde reklamlar verilerek yatırımcıların güveni kazanılmaktadır. Vatandaşların yatırım yapmaları sağlandıktan sonra sorumlu kişilerle iletişim imkansız hale gelmektedir.

Böyle bir durumda derhal yerleşim yerinizde bulunan Cumhuriyet Başsavcılıklarına veyahut en yakın kolluk kuvvetine sorumlular hakkında şikayette bulunulması gerekmektedir. Burada vatandaşların hızlı bir şekilde ve bir avukat aracılığıyla hareket etmesi, sorumluların yurt dışına kaçmasının önüne geçilmesi ve suçtan elde edilen paraya adli merciler tarafından el konulması açısından elzemdir.

Sorumlular hakkında 5237 sayılı Türk Ceza Kanunun 158’inci madde Nitelikli Dolandırıcılık hükümleri kapsamında adli işlemlere geçilmesi ve zararın karşılanması için avukat aracılığıyla sürecin takibi önemlidir.